به گزارش خبرنگار شهر، مریم اردبیلی مشاور شهردار تهران، رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران و رئیس قرارگاه «زنان و خانواده» ستاد آیین بدرقه و تشییع شهرداری تهران با تسلیت ایام شهادت حضرت اباعبدالله الحسین (ع) و نیز شهادت رهبر انقلاب و خانواده ایشان، اظهار کرد: در تمام ماههای گذشته و بهویژه این روزها، بار دیگر معجزه حضور مردم را شاهد هستیم. امروز بیش از ۵۰ درصد میزبانی زائرانی که از سراسر کشور به تهران میآیند، بر عهده مردم است. خانوادهها، اقوام، دوستان و آشنایان با تمام وجود پای کار آمدهاند و بسیاری از شهروندان تهرانی با شهرداری تماس گرفته و یا کلید منازل خود را در اختیار ما قرار دادهاند و یا اعلام کردهاند که میتوانند میزبان ۱۰، ۲۰ یا حتی ۳۰ نفر از زائران باشند.
وی افزود: تهران قهرمانی که در ماههای گذشته نماد ایستادگی، مقاومت و خط مقدم جبهه استقامت بود، امروز نیز با همین روحیه در حال میزبانی از زائران امام شهید است. به اعتقاد من، میزبان اصلی همه زائران، خانوادههای تهرانی هستند و ما در شهرداری در کنار مردم تلاش میکنیم وظیفه خود را برای تسهیل این میزبانی و تکمیل خدماتی که مورد نیاز است به بهترین شکل انجام دهیم.
اردبیلی ادامه داد: در طول ماههای گذشته و همچنین در روزهای اخیر، بخش قابل توجهی از نیروهای مردمی را سازماندهی و ساماندهی کردهایم و امیدواریم با همراهی این عزیزان بتوانیم حداقل خدمات لازم و در شأن زائران را ارائه کنیم.
رئیس قرارگاه «زنان و خانواده» ستاد آیین بدرقه و تشییع شهرداری تهران درباره خدمات ویژه بانوان و خانوادهها گفت: تمام قرارگاههای ۱۴گانه شهرداری تهران که مسئولیت برگزاری مراسم را بر عهده دارند، خدمات خود را به صورت مشترک به بانوان، آقایان و کودکان ارائه میکنند. در حوزههایی همچون حملونقل، اسکان، پذیرایی، هدایت زائران و استقبال در مبادی ورودی شهر، خدمات برای همه زائران پیشبینی شده و تمامی زائرسراها و مراکز اسکان، دارای بخشهای مجزای بانوان و آقایان هستند.
وی افزود: در کنار این خدمات عمومی، برای بانوان و کودکان نیز اولویت ویژهای در نظر گرفته شده است؛ به این معنا که اگر در هر بخشی محدودیتی در ظرفیت یا امکانات ایجاد شود، زنان و کودکان در اولویت اسکان، پذیرایی و دریافت خدمات قرار خواهند گرفت، چرا که بهطور طبیعی آقایانی که بهتنهایی سفر میکنند، امکان بیشتری برای استفاده از فضاهای عمومی دارند.
اردبیلی تصریح کرد: قرارگاه «زنان و خانواده» با هدف پاسخگویی به نیازهای اختصاصی بانوان، دختران، مادران و کودکانی که بهتنهایی یا در قالب گروههای زنانه به تهران سفر میکنند، تشکیل شده است تا علاوه بر خدمات عمومی، امکانات ویژهای را نیز برای این گروهها فراهم کند.
پیشبینی ۲۷ زائرشهر بزرگ ویژه بانوان
وی ادامه داد: در همین راستا، علاوه بر تمامی مراکز عمومی اسکان، حدود ۲۰۰ نقطه ویژه برای خدمترسانی به بانوان پیشبینی شده که ۲۷ نقطه از آنها زائرشهرهای بزرگ ویژه بانوان هستند. در مبادی ورودی شهر نیز همکاران ما مستقر هستند تا اگر زائران به هر دلیل از قبل محل استقرار خود را مشخص نکرده باشند، اطلاعات کامل را در اختیار آنان قرار دهند. حتی در صورت بروز اختلال در اینترنت، نقشههای کاغذی شامل محل زائرشهرهای ویژه بانوان، مسیرهای دسترسی و شبکه حملونقل عمومی در اختیار آنان قرار خواهد گرفت.
مشاور شهردار تهران خاطرنشان کرد: یکی از ظرفیتهای ممتاز شهر تهران، برخورداری از بیش از ۱۷۰ هکتار فضای اختصاصی ویژه بانوان است. بوستانهای ویژه بانوان، مجموعههای «شهربانو»، «شهردخت» و «کوثر» همگی برای این ایام تجهیز و آماده شدهاند و گروههای مردمی و جهادی نیز در این مراکز مستقر شدهاند تا خدمات مورد نیاز بانوان زائر را ارائه کنند.
اردبیلی افزود: نقشههایی که در مبادی ورودی شهر در اختیار بانوان قرار میگیرد، علاوه بر معرفی زائرشهرهای ویژه بانوان، بر اساس خطوط مترو، اتوبوسهای تندرو (BRT) و محدودههای دسترسی طراحی شده است تا زائران بتوانند با سهولت و سرعت بیشتری به محل اسکان و سپس به محل برگزاری آیین وداع و تشییع دسترسی پیدا کنند.
رئیس قرارگاه «زنان و خانواده» ستاد آیین بدرقه و تشییع شهرداری تهران با تشریح جزئیات خدمات ویژه بانوان و خانوادهها در ایام برگزاری مراسم، اظهار کرد: برای همه زائران، بهویژه بانوان، نقشههای جامعی تهیه شده است تا بدانند به کدام مرکز اسکان مراجعه کنند، با چه برنامهای در مراسم حضور یابند و از چه مسیرها و وسایل حملونقل عمومی استفاده کنند. در این نقشهها، علاوه بر محل مراکز اسکان، مسیرهای مترو، اتوبوسهای تندرو (BRT)، خطوط حملونقل عمومی و بهترین شیوه تردد در سطح شهر مشخص شده است تا حتی در صورت بروز اختلال یا قطع اینترنت نیز زائران بتوانند بهراحتی مسیر خود را پیدا کنند.
وی افزود: در مراکز اسکان، برای مادران و کودکان نیز فضاهای امن و مناسب پیشبینی شده است. پسران تا پنج سال نیز در کنار مادران امکان حضور در این فضاها را خواهند داشت. این مراکز، فضایی مشابه مواکب اربعین دارند و خدمات متنوعی از جمله پذیرایی اولیه، خدمات سلامت، حضور پزشک، خدمات ویژه مادر و کودک و همچنین برنامههای فرهنگی در آنها ارائه میشود. علاوه بر این، فضای مراکز با پخش تصاویر، مداحیها و برنامههای فرهنگی متناسب با حال و هوای این ایام همراه خواهد بود تا زائران ضمن استراحت و استفاده از خدمات، در فضای معنوی مراسم نیز قرار بگیرند.
فعالیت شبانهروزی مراکز اسکان
اردبیلی ادامه داد: همکاران ما در این مراکز، زائران را راهنمایی میکنند که در چه ساعتهایی و از چه مسیرهایی برای حضور در آیین وداع در مصلای تهران یا مراسم تشییع حرکت کنند. تمامی این مراکز بهصورت ۲۴ ساعته فعال هستند و همکاران شهرداری تهران در تمام ساعات شبانهروز در خدمت زائران خواهند بود.
وی با اشاره به مشارکت گسترده نیروهای مردمی گفت: چند هزار نفر از نیروهای داوطلب مردمی در این خدمترسانی حضور دارند؛ حدود دو هزار نفر در مواکب مادر و کودک و نزدیک به سه هزار نفر نیز در مراکز اسکان به مجموعه شهرداری پیوستهاند تا خدمات با کیفیت و نظم بیشتری به زائران ارائه شود.
رئیس قرارگاه «زنان و خانواده» ستاد آیین بدرقه و تشییع شهرداری تهران افزود: علاوه بر مراکز وابسته به شهرداری، تعدادی از مدارس، مساجد، حسینیهها و مجموعههای ورزشی نیز بهصورت ویژه برای بانوان تجهیز و آماده شدهاند. اگرچه این مراکز متعلق به شهرداری نیستند، اما در تجهیز، آمادهسازی و فراهم کردن زیرساختهای لازم برای ارائه خدمات به بانوان، همکاری و پشتیبانی لازم از سوی شهرداری انجام شده است.
بیش از ۶۰ درصد حاضران در اجتماعات شبانه بانوان بودند
اردبیلی با اشاره به نقش زنان در رویدادهای ماههای اخیر اظهار کرد: بانوان در بیش از ۱۲۰ شب گذشته، حضوری پررنگ و اثرگذار در میدانها، محلهها و برنامههای مردمی داشتند. در بسیاری از این اجتماعات، ۶۰ تا ۷۰ درصد حاضران را بانوان تشکیل میدادند. بارها از سوی برادران عزیز شنیدهایم که اگر حضور و استمرار بانوان نبود، شاید بسیاری از این برنامهها در همان هفتههای نخست به پایان میرسید، اما این زنان بودند که با حفظ حضور در میدان، انگیزه و روحیه مردم و نیروهای خدمترسان و حافظ امنیت را تقویت کردند. خانواده با تمام قامت در این میدان ایستاد و امروز نیز همین حضور ادامه دارد.
وی افزود: حضور مادران همراه با فرزندانشان در چنین رویدادهای تاریخی، صرفاً حضور در یک مراسم نیست، بلکه بخشی از فرآیند تربیت نسل آینده است. کودکانی که امروز در کنار خانواده خود در این آیین حضور پیدا میکنند، مفاهیمی همچون ایراندوستی، وطندوستی، هویت ملی، باورهای دینی و معنویت را در متن یک تجربه تاریخی و اجتماعی لمس خواهند کرد.
اردبیلی خاطرنشان کرد: بسیاری از ما دوران کودکی یا نوجوانی خود را در مراسم تشییع حضرت امام خمینی (ره) یا مقاطع مهم انقلاب و دفاع مقدس تجربه کردهایم و آن خاطرات همچنان بخشی ماندگار از هویت و زندگی ماست. چنین لحظاتی سرمایهای ارزشمند برای نسلهاست و در شکلگیری شخصیت، نگرش و باورهای آنان تأثیر عمیقی بر جای میگذارد.
وی تأکید کرد: البته همواره حفظ سلامت مادران، کودکان و همه زائران، اولویت نخست ماست. بانوان به دلیل نقش مادری و روحیه مراقبتگری، خود بیش از هر کس به این موضوع توجه دارند و ما نیز تلاش کردهایم همه شرایط لازم را برای حضور ایمن و آرام آنان فراهم کنیم. در تمامی زائرشهرها و مراکز خدمترسانی، خدمات سلامت، خدمات پایه و برنامههای فرهنگی پیشبینی شده و سلامت زائران اولویت اصلی ماست.
استقرار ۲۰ موکب مادر و کودک در محدوده مصلی تهران
مشاور شهردار تهران با اشاره به استقرار مواکب مادر و کودک در محل برگزاری مراسم گفت: در محدوده مصلی تهران، شبستانها و پیرامون محل برگزاری آیین وداع، ۲۰ موکب مادر و کودک مستقر شده است. همچنین در طول مسیرهای تشییع نیز ۸۱ موکب مادر و کودک آماده خدمترسانی هستند تا مادران، دختران، کودکان، بانوان سالمند و همه بانوانی که در طول مراسم به خدمات ویژه نیاز پیدا میکنند، بتوانند از این امکانات استفاده کنند.
اردبیلی اظهار کرد: این مواکب، فضایی آرام و مناسب برای استراحت، شیردهی، تعویض پوشک، رسیدگی به کودکان یا رفع نگرانیهای ناشی از ازدحام جمعیت فراهم میکنند. مادران میتوانند هر زمان احساس نیاز کردند به این مراکز مراجعه کرده و تا هر زمان که لازم باشد از خدمات آن استفاده کنند. در این مواکب، علاوه بر امکانات رفاهی ویژه مادر و کودک و پذیرایی مختصر، نیروهای حوزه سلامت شامل پزشکان و کادر درمان نیز مستقر هستند تا در صورت نیاز، خدمات اولیه پزشکی و درمانی را به زائران ارائه دهند.
وی افزود: تمامی مواکب مستقر در مسیرهای ۱۴گانه مراسم، از ابتدای مسیر تا بخشهای پرتراکم، بهویژه محدوده بین میدان انقلاب تا میدان آزادی، آماده خدمترسانی هستند. بانوان میتوانند با توجه به علائم راهنما یا از طریق نیروهای مستقر در مسیر، نزدیکترین موکب را پیدا کنند و هر زمان به خدمات نیاز داشتند، از امکانات آن استفاده کنند.
اردبیلی ادامه داد: علاوه بر این مراکز، چند صد نفر از نیروهای مردمی نیز با کولههای خدمترسانی در مسیر حضور دارند و به عنوان «همیاران مادر و کودک» فعالیت میکنند. هر جا احساس کنند مادری یا کودکی به کمک نیاز دارد، بلافاصله در کنار آنان حاضر میشوند و خدمات اولیه را ارائه میکنند.
وی تصریح کرد: البته فرهنگ مردم ایران همواره بر پایه همدلی و همراهی است و هر زمان مادری در یک اجتماع یا مراسم نیازمند کمک باشد، مردم خود به یاری او میشتابند. با این حال، این نیروهای داوطلب تجهیزات و امکانات لازم را نیز همراه خود دارند تا در صورت نیاز بتوانند خدمات تخصصیتری ارائه کنند.
مشاور شهردار تهران درباره تجهیزات همراه این نیروهای داوطلب گفت: در کولههای خدمترسانی، اقلامی مانند شیر خشک، پوشک، آب، شربت، برخی اقلام اولیه مورد نیاز کودک و تجهیزات ضروری پیشبینی شده است. همچنین این نیروها در حمل کالسکه، در آغوش گرفتن کودک در مواقع ضروری، کمک به مادران و هدایت آنان به نزدیکترین موکب مادر و کودک یا محل استراحت نیز مشارکت میکنند تا اگر مادری نیاز به استقرار یا استراحت داشته باشد، در سریعترین زمان ممکن شرایط برای او فراهم شود.
توصیه به مادران برای حضور در مراسم تشییع
اردبیلی با تأکید بر ضرورت حفظ سلامت زائران گفت: مادران همواره خود بهترین مراقبان فرزندانشان هستند اما توصیه میکنیم برای حضور در آیین وداع، بهویژه اگر همراه نوزاد یا کودک خردسال هستند، ساعتهای ابتدایی صبح، ساعات عصر یا شب را انتخاب کنند تا کودکان کمتر در معرض گرمای هوا قرار بگیرند و احتمال گرمازدگی کاهش یابد.
وی افزود: همراه داشتن آب، رعایت مراقبتهای اولیه، پرهیز از حضور طولانیمدت زیر نور مستقیم آفتاب و استفاده از فرصتهای استراحت در طول مسیر، از جمله نکاتی است که از همه زائران درخواست میکنیم به آن توجه داشته باشند. طبیعی است که فضای حزن، اندوه و دلدادگی این روزها ممکن است گاهی باعث شود افراد از سلامت خود غافل شوند، اما باید به یاد داشته باشیم که سلامت مردم همواره برای امام شهید و شهید سید مجتبی خامنهای از اهمیت ویژهای برخوردار بوده است؛ بنابراین بهترین ادای احترام به این عزیزان، مراقبت از سلامت خود و همراهانمان است تا همه بتوانند این مراسم تاریخی را با آرامش و سلامت به پایان برسانند.
رئیس قرارگاه زنان و خانواده ستاد آیین بدرقه و تشییع شهرداری تهران خاطرنشان کرد: مردم تهران نزدیک به نیم قرن افتخار میزبانی امام شهید را داشتهاند و طبیعی است که امروز نیز مشتاق باشند در آخرین وداع با پیکر ایشان، بهترین میزبانی را از مردم سراسر کشور انجام دهند و شرایط حضور شایسته همه زائران را فراهم کنند.
وی ادامه داد: امروز ما برای وداع با شخصیتی گرد هم میآییم که یک عمر صرف تربیت انسانها و پرورش نسلهای مختلف کرد و همه ما خود را میراثدار آن مکتب میدانیم. در این میان، زنان جایگاه ویژهای دارند؛ چرا که بخش مهمی از میراث امام شهید، بازتعریف جایگاه زن مسلمان در جامعه بود.
اردبیلی تصریح کرد: اگر بخواهم این میراث را در یک عبارت خلاصه کنم، باید از «الگوی سوم زن» یاد کنم؛ الگویی که امام شهید آن را به زنان این سرزمین آموخت؛ الگویی که نه شبیه زن منفعل و به حاشیه رانده شده است و نه نسخههای شرقی و غربی را تکرار میکند. در این نگاه، زن انسانی اثرگذار، مسئول، فعال و حاضر در متن جامعه است؛ در عین حال که نقش خانوادگی و مادری او نهتنها با نقش اجتماعیاش در تعارض نیست، بلکه این دو نقش یکدیگر را تکمیل میکنند.
وی گفت: آنچه در ماههای اخیر در میدانهای خدمت و حضور اجتماعی شاهد بودیم، جلوهای از همین الگو بود؛ زنانی که با حفظ نقش مادری، همان روحیه مراقبت، امیدبخشی و مسئولیتپذیری را به متن جامعه آوردند و در میدانهای اجتماعی نیز نقشآفرینی کردند. این همان میراث ارزشمندی است که امام شهید طی ۳۷ سال رهبری و هدایت، برای جامعه ما به یادگار گذاشت و امروز وظیفه همه ماست که آن را پاس بداریم.
اردبیلی با تأکید بر جایگاه زنان در استمرار مسیر انقلاب و جامعهسازی اظهار کرد: ما علاوه بر همه میراثهایی که از امام شهید برای امت به جا مانده است، میراث «الگوی سوم زن» را نیز با خود همراه داریم؛ الگویی که به باور من، امروز در جامعه ما به بلوغ رسیده و زمینهساز نقشآفرینی گسترده زنان در آینده خواهد بود.
وی افزود: به همین دلیل است که زنان، شاید بیش از هر قشر دیگری، انگیزه دارند تا در پاسخ به افق و فرصتی که امام شهید پیش روی آنان گشود، بیشترین میزان حضور، واکنشگری و اثرگذاری اجتماعی خود را در میدانهای آینده به نمایش بگذارند و این مسیر را ادامه دهند.
پیشبینی تمهیدات لازم برای حضور مادران و فرزندان خردسال آنها در مراسم
اردبیلی درباره حضور خانوادهها در آیین وداع و تشییع نیز گفت: خانوادهها میتوانند با آرامش خاطر در این مراسم حضور پیدا کنند و برای مادرانی که همراه فرزندان خردسال خود در مراسم شرکت میکنند نیز تمهیدات لازم پیشبینی شده است. تنها توصیه ما این است که با توجه به گرمای هوا، زمان مناسب برای حضور را انتخاب کنند و مراقبتهای لازم را برای حفظ سلامت خود و فرزندانشان در نظر داشته باشند.
وی ادامه داد: تمامی اطلاعات مربوط به مراکز اسکان، مواکب، خدمات ویژه بانوان و مادر و کودک، از طریق پایگاههای اطلاعرسانی شهرداری تهران در دسترس است. علاوه بر آن، این نقشهها و اطلاعات به صورت بنرهای بزرگ در مراکز اسکان، ایستگاههای خدمترسانی و مسیرهای مراسم نصب شده و نیروهای راهنما نیز در تمام مسیر آماده پاسخگویی و هدایت زائران هستند.
رئیس قرارگاه زنان و خانواده ستاد آیین بدرقه و تشییع شهرداری تهران افزود: از خانوادهها درخواست میکنیم اگر در میان بستگان، دوستان یا همسایگان خود مادرانی را میشناسند که همراه کودک خردسال در مراسم حضور خواهند یافت، آنان را نیز از این امکانات مطلع کنند تا بتوانند با آگاهی بیشتر از خدمات پیشبینیشده استفاده کنند.
وی خاطرنشان کرد: تلاش کردهایم در مبادی ورودی شهر نیز این اطلاعات در اختیار زائران قرار گیرد، اما طبیعی است که ممکن است برخی از افراد از این خدمات مطلع نباشند. به همین دلیل، نیروهای راهنما در سراسر مسیر مستقر هستند و هر فردی که نیاز به راهنمایی داشته باشد، میتواند از آنان کمک بگیرد تا به نزدیکترین مرکز خدمترسانی یا امکانات مورد نیاز خود هدایت شود.
اردبیلی با اشاره به حضور گسترده خادمان مردمی اظهار کرد: امیدواریم بتوانیم با خدمتگزاری به مردم، شایسته میزبانی از زائران امام شهید باشیم و دعای خیر ایشان بدرقه راه همه خادمانی باشد که این روزها با اخلاص در حال خدمت هستند.
وی درباره امکان ثبتنام داوطلبان جدید نیز گفت: حقیقتاً از اینکه نتوانستیم پاسخگوی همه کسانی باشیم که برای خدمت داوطلب شدند، شرمنده هستیم. ظرفیتهای پیشبینیشده برای خادمان در مجموعه شهرداری تکمیل شده و تعداد زیادی از علاقهمندان به دلیل محدودیت ظرفیت امکان حضور در این بخش را پیدا نکردند.
سهم تهرانیها از میزبانی زائران امام شهید
مشاور شهردار تهران ادامه داد: البته خدمت تنها به حضور در قالب خادم رسمی محدود نمیشود. هر شهروندی میتواند از خانه خود تا هر نقطهای از مسیر، سهمی در این میزبانی بزرگ داشته باشد. بسیاری از خانوادهها با توزیع آب، پذیرایی ساده، پاشیدن آب برای خنک شدن مردم، باز گذاشتن درِ منازل و در اختیار قرار دادن سرویسهای بهداشتی یا سایر امکانات، در این خدمت بزرگ سهیم شدهاند.
اردبیلی تصریح کرد: به باور من، این مراسم یکی از بزرگترین رویدادهای تاریخ معاصر کشور است و هر کدام از ما اگر حتی به اندازه پر کاهی در این مسیر خدمت کنیم، در حقیقت خود را شریک قطرهای از این اقیانوس بزرگ همدلی و خدمت کردهایم.
وی افزود: صحنههایی که این روزها از آمادگی مردم، همدلی خانوادهها و مشارکت عمومی میبینیم، برای من یادآور همان تصویری از جامعه آرمانی است که همه در آن درهای خانههایشان را به روی یکدیگر میگشایند و امکانات خود را بیدریغ در اختیار دیگران قرار میدهند. امیدوارم همه این تجربهها مقدمهای برای تحقق جامعهای باشد که آرمان آن را در فرهنگ دینی و انتظار ظهور دنبال میکنیم و این روزها فرصتی برای تمرین همان روحیه همدلی، ایثار و خدمت است.
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران با اشاره به تجربه روزهای جنگ نیز گفت: در آن روزها بسیاری از مردم از ما میپرسیدند که چرا شهرداری تهران در آن شرایط، خدماتی مانند مترو و اتوبوسهای تندرو را رایگان کرده است، اما واقعیت این است که محاسبات صرفاً مادی با حقیقت خدمت و برکت الهی تفاوت دارد. ما در همان روزهایی که با دشواریهای بیشتری روبهرو بودیم، هم آسیبهای بیشتری دیده بودیم و هم امکانات درآمدی کمتری داشتیم، احساس میکردیم که توفیق خدمت بیشتری نصیبمان شده و عملکرد مجموعه نیز بهتر از شرایط عادی پیش میرود.
وی تأکید کرد: من این توفیق را از برکات خون پاک امام شهید میدانم؛ برکتی که نصیب همه مردم ایران شده است. هر کس در این میدان، هر اندازه که بتواند خدمت کند، به همان اندازه از این سفره گسترده رحمت و برکت بهرهمند خواهد شد.
اردبیلی اظهار کرد: بسیار امیدوارم که این همدلی، همراهی و مشارکت گسترده مردم، ما را به سمت همان افق تمدنی که امام شهید برای آینده ترسیم کرده بود، حرکت دهد؛ افقی که در آن بسیاری از مشکلات، دغدغهها و آسیبهای امروز جامعه با اتکاء به سرمایه اجتماعی، ایمان، مشارکت مردم و روحیه خدمت، برطرف خواهد شد و انشاءالله گامی در مسیر ساخت آیندهای بهتر برای کشور خواهد بود.
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران درباره خدمات پیشبینیشده برای خانوادهها در مراسم آیین وداع و تشییع اظهار کرد: در مراکز اسکان عمومی و زائرشهرهایی که برای این ایام آماده شدهاند، فضاها به صورت مجزا برای بانوان و آقایان پیشبینی شده است؛ همانند آنچه در مواکب اربعین شاهد هستیم که تفکیک فضاها برای رفاه و آرامش بیشتر زائران انجام میشود.
وی افزود: البته در فضاهای کوچکتر، مانند منازلی که شهروندان تهرانی با سخاوت در اختیار زائران قرار دادهاند یا مراکزی که خانوادهها و اقوام به صورت گروهی از آن استفاده میکنند، طبیعتاً امکان استقرار خانوادگی نیز وجود دارد اما در مراکز عمومی اسکان و زائرسراها، بخشهای بانوان و آقایان به صورت مجزا در نظر گرفته شده است و در عین حال خانوادههایی که با یکدیگر به تهران سفر کردهاند، در محلهای نزدیک به هم اسکان داده میشوند تا بتوانند از یکدیگر حمایت و همراهی کنند.
اردبیلی در ادامه با تبیین نگاه رهبر شهید انقلاب به جایگاه زنان گفت: حقیقت این است که تبیین این موضوع نیازمند فرصت بسیار بیشتری است و باید با بیان نمونههای عینی و مصادیق واقعی که بهویژه در سالهای اخیر بیش از گذشته مشاهده کردهایم، این میراث ارزشمند برای نسلهای مختلف بازگو شود. آنچه امام شهید برای زنان این سرزمین و حتی زنان جهان گشودند، افق بسیار بزرگی است که هنوز هم نیازمند روایت و تبیین مستمر است.
وی افزود: اگر بخواهم این نگاه را به اختصار بیان کنم، باید بگویم امامین انقلاب زنجیرهایی را از دست و پای زنان گشودند. زنان معاصر در دهههای گذشته و حتی امروز در بسیاری از نقاط جهان، گرفتار یک دوگانه نادرست بودند؛ دوگانهای که آنان را میان خانواده و نقش اجتماعی، یکی را به قیمت از دست دادن دیگری، ناچار به انتخاب میکرد.
مشاور شهردار تهران ادامه داد: در یک سوی این دوگانه، نگاه سنتی قرار داشت که برای زنان، نقش مادری، همسری و خانواده را بسیار ارزشمند میدانست، اما معتقد بود هرچه زن از چارچوب خانه فراتر رود و در عرصههای علمی، اجتماعی، مدیریتی یا فرهنگی نقشآفرینی کند، از هویت زنانه و جایگاه خانوادگی او کاسته میشود. این نگاه، تصویری محدود از زنانگی ارائه میداد.
وی افزود: در سوی دیگر، نگاه مدرن و غربی قرار داشت که با هدف رهایی زنان از تبعیضها و عقبماندگیهای تاریخی، تلاش میکرد آنان را از خانه و خانواده جدا کند و برای موفقیت اجتماعی، از زن میخواست ویژگیهای زنانه و نقش مادری خود را کنار بگذارد. در چنین الگویی، معیارهای پیشرفت بر اساس الگوی مردانه تعریف شده بود و زنان برای موفقیت ناچار بودند از بخشی از هویت خود چشمپوشی کنند. این نگاه نیز آسیبهای جدی به زنان وارد کرد.
انقلاب اسلامی بن بست تاریخی در مورد زنان را شکست
اردبیلی تصریح کرد: انقلاب اسلامی این بنبست تاریخی را شکست و راه سومی را پیش روی زنان قرار داد؛ راهی که در آن، زن میتواند همزمان خانواده، مادری و زنانگی خود را حفظ کند و در عین حال در عرصههای علمی، فرهنگی، اجتماعی، مدیریتی و سیاسی نیز حضوری مؤثر و فعال داشته باشد.
وی با اشاره به تحولات پس از پیروزی انقلاب اسلامی گفت: پیش از انقلاب، بسیاری از زنان متدین پس از سیاستهای کشف حجاب دوران رضاخان، برای حفظ هویت و اعتقادات خود ناچار شدند خانهنشین شوند و این به معنای حذف ظرفیت عظیم آنان از عرصه اجتماعی بود. اما انقلاب اسلامی این جرأت، اعتماد و امکان را به زنان داد که میان هویت زنانه و کنشگری اجتماعی جمع کنند و این دو را در تقابل با یکدیگر نبینند.
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران افزود: در نگاه امامین انقلاب، خانواده همواره اولویت دارد، اما همین خانواده، نقطه آغاز نقشآفرینی اجتماعی زن است. مادری محدود به فضای خانه نیست، بلکه امتداد آن تا جامعه ادامه پیدا میکند و حضور اجتماعی زن نیز کیفیت مادری و نقشآفرینی او را ارتقا میبخشد. این دو نقش نهتنها در تعارض نیستند، بلکه یکدیگر را کامل میکنند.
اردبیلی خاطرنشان کرد: نگاه امام شهید به زنان، نگاهی بسیار متعالی بود. ایشان در دیدارهای متعدد با بانوان، همواره بر اهمیت این موضوع تأکید داشتند و حتی در آخرین دیدارهای خود نیز به طور ویژه درباره جایگاه زنان سخن گفتند. ایشان ضمن تبیین عظمت نقش مادری و معرفی آن به عنوان یکی از بزرگترین مسئولیتهای خلقت، بر حضور زنان در تمامی عرصههای علمی، ادبی، فرهنگی، مدیریتی و اجتماعی نیز تأکید میکردند.
تأکید رهبر شهید بر نقش زنان در عرصه فقاهت و اجتهاد
وی ادامه داد: یکی از موضوعات مهمی که رهبر شهید در سالهای پایانی عمر خود به صورت جدی مطرح کردند، نقش زنان در عرصه فقاهت و اجتهاد بود. اگرچه پیش از آن نیز بارها این موضوع را مطرح کرده بودند، اما در سالهای اخیر با صراحت بیشتری بر ضرورت حضور بانوان در مرجعیت علمی و پاسخگویی به مسائل زنان تأکید کردند و این نگاه، نشاندهنده افق بلندی است که برای زنان ترسیم شده است.
اردبیلی اظهار کرد: این نگاه را میتوان در سبک زندگی خانواده رهبر شهید نیز مشاهده کرد؛ زنانی که در کنار حفظ نقش خانوادگی، در عرصههای علمی، فرهنگی و اجتماعی نیز حضوری فعال و اثرگذار دارند و این سبک زندگی، نمونهای عملی از همان «الگوی سوم زن» است که رهبر شهید سالها برای تبیین و تحقق آن تلاش کردند و امروز نیز زنان بسیاری در جامعه ما با الهام از همین نگاه، مسیر زندگی و نقشآفرینی اجتماعی خود را دنبال میکنند.
رئیس قرارگاه زنان و خانواده ستاد آیین بدرقه و تشییع شهرداری تهران با تشریح نگاه رهبر شهید انقلاب به جایگاه زنان اظهار کرد: در طول سالهای گذشته، بسیاری از بانوان از من میپرسیدند که اگر مسیر تحصیل، فعالیت علمی یا استادی دانشگاه را ادامه دهند، آیا از نقش مادری و مسئولیتهای خانوادگی خود فاصله نخواهند گرفت. این دغدغهای بود که برای بسیاری از زنان وجود داشت و پاسخی که رهبر شهید به آن میدادند، بسیار راهگشا و امیدبخش بود.
وی افزود: در سال ۱۳۹۸ این دغدغه را مستقیماً با رهبر شهید در میان گذاشتم و عرض کردم که جمع کردن نقشهای خانوادگی و مسئولیتهای اجتماعی دشوار است و محدودیتهای فراوانی دارد. ایشان در پاسخ فرمودند: «بمانید و استقامت کنید.» هیچگاه توصیه نکردند که زنان از میدان کنار بروند یا فعالیت اجتماعی را رها کنند، بلکه همواره بر استمرار حضور زنان در عرصههای مختلف تأکید داشتند.
اردبیلی ادامه داد: در همان دیدار نیز خطاب به مدیران تأکید کردند که همین بانوان محجبه، خود بهترین مبلغان و الگوی حجاب هستند. نگاه رهبر شهید به حضور اجتماعی زنان، نگاهی کاملاً فعال، اثرگذار و متوازن بود؛ نگاهی که هر زمان احساس میکرد در این حوزه افراط یا تفریطی در حال شکلگیری است، با دقت آن را اصلاح و از آن برحذر میداشت.
وی تصریح کرد: ایشان همواره از زن مسلمانی حمایت میکردند که بتواند نقشهای خانوادگی و اجتماعی خود را در کنار یکدیگر و به صورت همافزا ایفا کند و از دل این جمع میان خانواده و جامعه، افق جدیدی از نقشآفرینی را خلق کند. رهبر شهید بسیاری از موانع ذهنی، تابوها و محدودیتهایی را که سالها پیش روی زنان قرار داشت، کنار زدند و راههای تازهای برای حضور مؤثر بانوان در عرصههای مختلف گشودند.
مشاور شهردار تهران افزود: آنچه در ماههای اخیر در جامعه شاهد بودیم، جلوهای از همین نگاه بود. هنگامی که میدان گستردهای برای کنش اجتماعی زنان، بدون فاصله گرفتن از نقش مادری و خانواده فراهم شد، زنان با همه ظرفیت خود وارد میدان شدند و حماسه آفریدند.
حضور بانوان در مراسم تشییع ادای دین به شخصیتی است که به زنان این سرزمین اعتماد کرد
وی خاطرنشان کرد: حضور زنان در آیین وداع و تشییع، صرفاً شرکت در یک مراسم نیست، بلکه ادای دین به شخصیتی است که به زنان این سرزمین اعتماد کرد، به آنان باور داشت و افق تازهای برای نقشآفرینی آنان گشود. ما زنان، خود را بیش از همیشه مدیون این نگاه میدانیم و حضورمان در این مراسم، فرصتی برای قدردانی از این سرمایه عظیم فکری و فرهنگی است.
اردبیلی ادامه داد: همه ما تا همیشه تاریخ، خود را وامدار این نگاه میدانیم و معتقدم باید تصویری ماندگار از حضور زنان در این بدرقه تاریخی خلق شود؛ تصویری که همانند برخی صحنههای ماندگار تاریخ اسلام، برای همیشه در حافظه تاریخی ملت ایران باقی بماند.
وی با اشاره به نمونههایی از حضور تاریخی زنان گفت: همانگونه که در برخی مقاطع تاریخی، از جمله روایت حضور زنان در تشییع پیکر مطهر امام رضا (ع) یا نقش زنان بنیاسد در تدفین شهدای کربلا، حضور زنان به عنوان بخشی از حافظه تاریخی امت اسلامی ماندگار شده است، امروز نیز میتوان تصویری ماندگار از حضور زنان ایرانی در بدرقه امام شهید ثبت کرد.
حضور بانوانی از کشورهای مختلف در مراسم تشییع رهبر شهید
رئیس مرکز زنان و خانواده شهرداری تهران افزود: امروز علاوه بر زنان ایرانی، بانوان بسیاری از کشورهای مختلف نیز خود را به این مراسم رساندهاند. گروههای مذهبی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی از کشورهای گوناگون در این آیین حضور دارند و بخش قابل توجهی از آنان را زنان تشکیل میدهند. این حضور، پیامهای فراوانی برای جهان به همراه دارد.
وی تصریح کرد: زنان ایرانی پس از انقلاب اسلامی، مرحلهای بالاتر از بسیاری از الگوهای تاریخی حضور اجتماعی زنان را تجربه کردهاند. در گذشته نیز زنان برای ایفای نقش اجتماعی خود سختیهای فراوانی را تحمل میکردند، اما امروز شاهد آن هستیم که زنان نهتنها خود در میدان حضور دارند، بلکه خانوادههایشان را نیز با خود همراه کردهاند و این، گام تازهای در مسیر نقشآفرینی اجتماعی زنان است.
اردبیلی با اشاره به بیانات رهبر شهید گفت: ایشان بارها تأکید میکردند که در برخی عرصههای اجتماعی، تشخیص زنان نسبت به حقیقت و ضرورت حضور، حتی میتواند پیشگام و جلوتر از مردان باشد. امروز نیز شاهد هستیم که زنان تنها خود در میدان حاضر نشدهاند، بلکه دست خانوادههایشان را گرفتهاند و آنان را نیز به میدان آوردهاند و این خود، جلوهای از همان نقش تمدنساز زنان است.
وی تأکید کرد: به باور من، حضور گسترده بانوان در آیین وداع و تشییع، یک پیام جهانی، یک پیام تاریخی و یک سرمایه فرهنگی برای نسلهای آینده خواهد بود. هر یک از ما میتوانیم سهم کوچکی در شکلگیری این تصویر ماندگار داشته باشیم و بخشی از این پیام را به جهان منتقل کنیم.
اردبیلی خطاب به خانوادههایی که قصد حضور در مراسم را دارند، اظهار کرد: از همه خانوادهها، بهویژه مادرانی که همراه فرزندان خود در مراسم حضور پیدا میکنند، درخواست میکنم با برنامهریزی، زمانبندی مناسب و رعایت توصیههای مربوط به سلامت در مراسم شرکت کنند. ساعت حضور، مسیر تردد، امکانات مورد نیاز و شرایط همراه داشتن کودکان را از پیش پیشبینی کنند تا بتوانند با آرامش بیشتری در این مراسم حضور داشته باشند.
وی افزود: تمامی تلاش ما، همراه با نیروهای مردمی و خادمان شهر تهران، این بوده است که شرایط حضور خانوادهها را تسهیل کنیم. چه در مراکز اسکان و پذیرایی و چه در طول مسیر مراسم، فضاهای اختصاصی برای بانوان، مادران و کودکان پیشبینی شده و نیروهای همیار مادر و کودک نیز با علائم و کارتهای شناسایی مشخص در مسیر حضور دارند و هر زمان مادری به کمک نیاز داشته باشد، در کنار او خواهند بود.
اردبیلی خاطرنشان کرد: البته همانگونه که تجربه مراسم عظیم اربعین و دیگر اجتماعات بزرگ مردمی نشان داده است، برگزاری چنین مراسمی با همراهی، صبوری و برنامهریزی مردم به بهترین شکل ممکن انجام خواهد شد و ما نیز وظیفه خود میدانیم که همه ظرفیتهای موجود را برای خدمترسانی به زائران و خانوادهها به کار بگیریم.
انتهای پیام/
